Stadshaven van de toekomst: voorontwerp RUP goedgekeurd

Het Antwerpse college keurde het voorontwerp goed voor het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) Innovatieve Stadshaven. Met dit plan ambieert Antwerpen een toekomstgerichte bedrijvige zone op het Eilandje, op de grens tussen stad en haven. Als alles vlot verloopt, wordt het plan definitief vastgesteld in het voorjaar van 2027.

Deze bedrijvige zone ligt tussen het noorden van de Antwerpse binnenstad en het havengebied, en omvat het Kempeneiland, Asiadok-Oostkaai, Mexico-eiland en Steenborgerweert. De omliggende dokken zijn geen deel van het plangebied.

Stad en haven terug dichter bij elkaar ​

Dit plan versterkt opnieuw de historische link tussen kernstad en haven, een band die verwaterde door de noordwaartse verschuiving van het havengebied. Vandaag kent het gebied een zeer diverse bedrijvigheid met grote bedrijfsgebouwen, verharde open ruimte voor stockage of parkeren, en onderbenutte kades en dokken. Het RUP schept een toekomstgericht kader dat innovatie stimuleert en inspeelt op een hedendaagse, stedelijke economie.

Patrick Janssens, schepen voor stadsontwikkeling: “Met de plannen voor de Innovatieve Stadshaven maken we een duidelijke beleidskeuze: we willen bedrijvigheid toekomstgericht verankeren. Met dit RUP maken we een hedendaags plankader voor een stedelijke bedrijfsomgeving. We stimuleren verdichting en kruisbestuiving tussen functies om deze unieke locatie alle kansen te geven als aantrekkelijke plek voor bedrijven.”

Toekomstgerichte bedrijvige zone

Bedrijvigheid blijft het doel ten noorden van het ziekenhuis ZAS Cadix. Door een flexibeler kader wordt plaats gecreëerd voor nieuwe circulaire en innovatieve economie, onderzoek en ontwikkeling. Ruimtelijke efficiëntie door multifunctionele gebouwen met meerdere verdiepingen worden gestimuleerd. Daarnaast worden arbeidsgerichte opleidingen, van heftruckchauffeurs tot opleidingen in simulatoren, en stadslandbouw mogelijk gemaakt binnen het plangebied. Langs de dokken worden bedrijven gestimuleerd die het water gebruiken als logistieke kade voor aan- en afvoer van materialen of voor testinfrastructuur.

Johan Klaps, schepen voor Economie: “Dit wordt dus geen klassiek bedrijventerrein, maar een stadsdeel vol industriële bedrijvigheid en onderzoek en ontwikkeling. Recent werd bijvoorbeeld nog de tijdelijke Belgische hub voor cargodrones geopend, in de toekomst wordt dit dé plek voor innovatie.”

Slimme mobiliteit en bereikbaarheid

Het RUP zet in op multimodale bereikbaarheid. Inzet van waterlogistiek ligt voor de hand, maar ook ruimte voor nieuwe en veilige fietsinfrastructuur wordt gefaciliteerd. De eilanden kunnen opnieuw met elkaar verbonden worden via nieuwe fiets- en wandelbruggen, waardoor een missing link in het fietsnetwerk van de ruimere omgeving kan worden weggewerkt.

De toegenomen bereikbaarheid voor fietsers en wandelaars zal niet alleen ten goede komen aan werknemers en bezoekers van het gebied, maar kan ook kansen bieden om een stadsdistributienetwerk uit te bouwen. Daarbij worden producten bijvoorbeeld via het water aangeleverd en daarna emissievrij in de stad verdeeld met elektrische cargofietsen.

Levendig stadsdeel

Historisch gezien was de Stadshaven een ruimte om te flaneren langsheen de bedrijvige kades. Met de visie uit het RUP kunnen Antwerpenaren in de toekomst de bedrijvigheid van het gebied opnieuw komen verkennen. Met een groene parkzone in het Noorden van Kempeneiland, wordt de Innovatieve Stadshaven een aangenaam stadsdeel met maritieme beleving. Door de slimme verdichting, worden ook aanvullende recreatieve functies mogelijk. Denk hierbij aan reca en sport- alsook culturele activiteiten. Ook kan het gebied helpen om structurele oplossingen te bieden voor het nachtleven, waarbij er voldoende aandacht gaat naar geluidsbuffering.

In het plangebied blijven de complementaire functies wel steeds ondergeschikt aan de bedrijvigheid. De begane grond blijft gereserveerd voor bedrijvigheid. De complementaire functies kunnen op hogere verdiepingen komen.

Volgende stappen

De stad legt het voorontwerp RUP nu voor aan verschillende adviesinstanties, waarna hun opmerkingen worden verwerkt. De volgende stap is in het najaar. Dan wordt het RUP voorgelegd aan de gemeenteraad voor voorlopige vaststelling, en daarna volgt het openbaar onderzoek van 60 dagen. De definitieve vaststelling van het RUP is voorzien in het voorjaar van 2027.

Meer info is te vinden op de website. ​