Derde editie Open Huizen herdenkt slachtoffers WOII

Op zaterdag 6 en zondag 7 mei vindt in Antwerpen de derde editie van Open Huizen plaats. Dat zijn kleinschalige herdenkingen voor slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog, als onderdeel van het langlopende project Antwerpen Herdenkt. Vertellers, bezoekers en bewoners delen pakkende verhalen over stadsgenoten op bijzondere locaties waar zij woonden en werkten. Tijdens deze editie zijn er heel wat nieuwe verhalen te horen die het MAS verzamelde voor de nieuwe permanente expo ​ ‘Stad in oorlog’, die dit najaar geopend wordt. ​  

Na de succesvolle eerste edities vindt ‘Open Huizen’ opnieuw plaats. Dit keer met nog meer verhalen op meer locaties in de stad: 24 huizen, scholen en buurtcentra in 4 Antwerpse districten stellen hun deuren open voor kleinschalige herdenkingen en verhalen over oorlog, vervolging en verzet uit de Tweede Wereldoorlog. Nabestaanden en bewoners vertellen er over (Joodse) stadgenoten en weerstanders die in hun huis of buurt woonden. ​ 

Persoonlijke verhalen

Heel wat verhalen van dit jaar zijn door het MAS in 2021 verzameld. Toen deed het museum bij alle Antwerpenaren een oproep naar erfgoed en getuigenissen over het leven tijdens WOII in Antwerpen. Dat vormde de basis voor de nieuwe vaste expo ‘Stad in oorlog’ die 8 september de deuren opent. De oproep bleek een onverwacht succes en leverde zo’n 300 verhalen op en kostbare nieuwe erfgoedobjecten. Een deel van de verhalen die geen plek kregen in de expo worden voor het eerst verteld in deze editie van Open Huizen. Een ander deel wordt in een nieuwe stadskroniek gegoten, die op 8 juni wordt gelanceerd. ​ 

Eveline Inzlicht getuigt over haar leven als ondergedoken kind in het huis van haar eerste opvanggezin. Haar ouders vertrouwen haar als peuter toe aan de familie De Moor-Interwoel in Borgerhout. Pas na de oorlog wordt ze herenigd met haar ouders. In het Centraal Station vertelt Yaël Reicher over haar vader. Na 18 maanden dwangarbeid in het Noord-Franse kamp ‘Les Mazures’, kan hij als een van de weinigen ontsnappen. Na de bevrijding van Antwerpen, wacht hij in het station tevergeefs op de terugkeer van geliefden.

Tijdens de woelige oorlogsjaren moet de pluralistische vrouwenorganisatie YWCA haar activiteiten stopzetten. De bezetter neemt het gebouw in de Paleisstraat in beslag. ​ Leden van toen en nu vertellen over de clandestiene werking en hoe ze proberen Joodse meisjes en vrouwen te beschermen.

Het zijn maar enkele voorbeelden van de persoonlijke verhalen van Open Huizen 2023. 

Open Huizen herdenkt de slachtoffers van WOII in Antwerpen met verhalen over familiebanden, verzet, moed en deportatie, met ruimte voor dialoog. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vielen in Antwerpen zo’n 25.000 dodelijke slachtoffers door vervolging en geweld van het naziregime. Vele anderen liepen psychische, lichamelijke en materiële schade op. Met Open Huizen houdt een grote groep vrijwilligers de herinnering levend aan al deze mensen en wat zij hebben meegemaakt. Dat doen ze door hun huis open te stellen, te getuigen over hun eigen familiegeschiedenis of door het vertellen van levensverhalen, die voor buurtbewoners wellicht niet altijd (meer) gekend zijn. Ze doen dat zoveel mogelijk op de plaats waar deze oorlogsslachtoffers woonden, werkten of schoolliepen. De stad ondersteunt hen daarbij. ​ 

De persoonlijke verhalen zijn te lezen via de website: ​ 

Inschrijven

Wie dat wenst, kan deelnemen aan meerdere herdenkingen. Bijeenkomsten in dezelfde buurt liggen op wandelafstand van elkaar. Deelnemen is gratis. Inschrijven is sterk aangewezen om zeker te zijn van een plaats, want de capaciteit per locatie is beperkt. Dat kan via www.antwerpenherdenkt.be/openhuizen

Persuitnodiging

Ook de pers is hartelijk welkom om Open Huizen bij te wonen. Vooraf aanmelden is verplicht, graag tegen donderdag 4 mei via ​ wannes.verbist@antwerpen.be met vermelding van welk(e) herdenkingsmoment(en) u wenst bij te wonen.

Praktisch

Open Huizen is een initiatief van Erfgoedlab Antwerpen, MAS en Vredescentrum in samenwerking met diverse lokale partners, onder de koepel van Antwerpen Herdenkt.