Maand van de begraafplaatsen in Antwerpen
Tijdens de Maand van de Begraafplaatsen kunnen bezoekers het Schoonselhof en verschillende districtsbegraafplaatsen op een bijzondere manier leren kennen. Met rondleidingen, lezingen, wandelingen en intieme muzikale momenten nodigt stad Antwerpen iedereen uit om stil te staan bij herinnering, rouw en verbondenheid.
Begraafplaatsen als levende monumenten
Van ingetogen symboliek tot monumentale graftekens, de Antwerpse begraafplaatsen weerspiegelen de diversiteit en gelaagdheid van onze stad. Tijdens de rondleidingen wordt zichtbaar hoe verschillende levensbeschouwingen omgaan met rituelen, afscheid en herdenken. Tijdens Wapenstilstand op 11 november worden op verschillende Antwerpse begraafplaatsen stille herdenkingen gehouden voor de slachtoffers van oorlog en geweld. Een moment om samen stil te staan bij vrede, verlies en herinnering.
Schepen voor groen Ken Casier: "Met een rijk programma tijdens Maand van de Begraafplaatsen tonen we dat begraafplaatsen niet enkel rust- en herinneringsplaatsen zijn, maar ook gewoon heel mooie plekken vol erfgoed en groen zijn. Als stad zijn we dan ook heel fier op de specifieke eigenheid en vooral kracht en pracht van al onze begraafplekken."
Rouw en troost in de bib
In de Antwerpse bibliotheken is er deze maand ruimte voor rouw en reflectie. In Bibliotheek Permeke staan de doorlopende installaties ‘Huisbus’ en ‘Rouwruimte’ centraal.
Daarnaast brengen thematafels, workshops en voorstellingen troost in vele vormen. Het muziektheaterstuk ‘Mis je Mij?’ laat kinderen en volwassenen samen nadenken over verlies, terwijl de ‘Familiedag Rond Rouw’ en creatieve ateliers uitnodigen tot samen beleven en delen.
Op 9 oktober vindt in Kasteel Bouckenborgh een sessie plaats rond rouwverwerking bij het verlies van een huisdier. In Bibliotheek Wilrijk Bist staat op 6 november de ontroerende lezing ‘Op de koffietafel bij de Eenzame Uitvaart’ op het programma.
Schepen voor cultuur Lien Van de Kelder: "Iedereen krijgt in zijn of haar leven op een bepaald moment te maken met verlies. Rouw raakt iedereen, ongeacht leeftijd, achtergrond, herkomst of culturele achtergrond. Door het thema ruimte te geven in onze stad- en districtsbibliotheken, maken we het bespreekbaar en toegankelijk. De bib vervult vandaag een rol die veel verder gaat dan het ontlenen van boeken, het is een plek om samen te komen en verhalen te delen. Door in de donkerste periode van het jaar aandacht te schenken aan verlies en rouw of gemis, wordt stilte geen isolement maar een uitnodiging tot gesprek over culturele grenzen en generaties heen.”
Wandelingen Schoonselhof
Het Schoonselhof is deze maand het decor van verschillende wandelingen:
- Van kruis tot halve maan: ontdek symbolen en rituelen van Antwerpse gemeenschappen (26 en 29 oktober)
- Straffe Madammen op het Schoonselhof: Een afgeleide wandeling van de ATV-reeks Voor Eeuwig en Altijd, met sterke vrouwen uit de Antwerpse geschiedenis. Mensen kunnen deze wandelingen live volgen met een gids en zullen deze ook kunnen terugvinden in de Erfgoedapp.
- Ruimte voor afscheid: infowandeling met ruimte voor vragen over begraafplaatsen (2 en 11 november)
- Toekomst voor Funerair Erfgoed: hoe historische grafmonumenten een nieuwe betekenis krijgen (15 november)
Muziek en vertellingen op Allerheiligen
Tijdens Allerheiligen zorgen muzikanten en vertellers voor warme troostmomenten op de begraafplaatsen van Floraliënhof, Ekeren en Borsbeek, in het kader van ‘Reveil 2025’. In Borsbeek wordt de namiddag afgesloten met de koffietafel ‘Troost doet leven’.
Praktisch
De Maand van de Begraafplaatsen loopt van 9 oktober tot 15 november 2025 op verschillende locaties in Antwerpen.
De meeste activiteiten zijn gratis, voor wandelingen en lezingen moet je je wel inschrijven via: https://visit.antwerpen.be/maand-van-de-begraafplaatsen
Ken Casier
Lien Van de Kelder
Lauranne Van Dongen
Rebecca Van Remoortere
